12 këshillat e mjekëve për ata që vuajnë nga pagjumësia.

[Kallmeti & Lek Gjoka]

Kush fle pak shton ne peshe
23/06/2009 09:45

Kush fle pak shton ne peshe
Kush mendon se te fjeturit pak e dobeson e ka gabim. Madje reduktimet e gjumit te shtojne ne peshe.

Keto jane te dhenat e prezantuara gjate zhvillimit te «Sleep 2009» , takimit te Shoqates Mjekesore te Gjumit qe po mbahet ne SHBA.

Gjate vezhgimit te nje grupi personash, te cilet per pese dite u lane qe te flinin me ore te reduktuara, u pa se ata shtuan 1.3 kilograme, ne ndryshim nga persona te tjere te cilet fjeten normalisht, si dhe konsumuan tre vakte te plota.

Keshtu te flesh 4-5 ore ne nate, redukton deri ne 30 perqind leptinen, nje hormon qe mban nen kontroll oreksin, ndersa rritet grelina, hormoni qe stimulon urine.

Nuk eshte e rastesishtme qe ne dhjetevjecaret e fundit, masa mesatare trupore eshte rritur per shkak te reduktimit te gjumit nga 8-9 ore qe ishte ne vitet '60 ne 6-7 ore qe eshte sot.

Ndaj mjeket thone se cdo nate njerezit nuk duhet te flene me pak se 7-8 ore per t'u plotesuar me gjume, si dhe per te mbajtur nen kontroll trupin.

Jo normal eshte edhe gjumi i tepert i cili jo vetem sjell shendet te tepruar,po edhe keputje, pasitivitet dhe shume deshire per ushqim.

[Kallmeti & Lek Gjoka]

Dhimbja e pranishme, me shume te grate se te burrat
20/06/2009 08:30

Dhimbja e pranishme, me shume te grate se te burrat
Qe mamate apo bashkeshortet te mos vuajne nga dhimbjet e trupit, apo lodhja nervore, mire eshte mos t’i shqetesojme qe te mos vuajne me vone.

Grate jane ato qe vuajne me shume nga lodhja nervore, nga dhimbjet e trupit, nga pagjumesia, nga humbja e qetesise dhe rritja e nivelit te stresit.

Çdo dite njerez normale apo paciente ankohen per dhimbjen e trupit, pagjumesi, lodhje me teper ne mengjes se ne darke, mungese deshire e aktivitetesh si ne pune, ashtu edhe gjate dites. Zakonisht mjeku ne viziten e pare do te thoshte qe kjo eshte lodhje nervore, por sipas shoqates shqiptare te dhimbjes, kjo quhet fibromialgji. “Ne vendin tone, rreth 30% e femrave dhe 7-15% e meshkujve ankohen nga kjo lloj dhimbje”, tha kreu i Shoqates shqiptare te Dhimbjes, Apostol Vaso.

Sipas tij, dhimbja eropatike shkaktohet nga vuajtja nervore. Ne institucionet tona shendetesore, mjeket, qe nuk e kane bere ne shkolle kete si lende, pershkruajne preparatet klasike si analgine, morfine etj., per trajtimin e saj, ndersa i semuri, edhe pse i merr keto ilaçe, perseri ndjen dhimbje.

Ka dy lloj dhimbjesh: akute, qe vjen si rezultat i nje demtimi indor, si dhe ajo kronike, qe vazhdon dhe pas sherimit dhe ka nje karakteristike, qe eshte aspekti kohor. Ne rast se nje dhimbje zgjat dy-tre muaj, ajo tenton te kaloje ne dhimbje kronike dhe nuk eshte me nje simptome, por nje semundje. Ne 2001, Federata Evropiane e Dhimbjes e ka deklaruar kete si nje problem madhor ne sherbimin shendetesor te te gjithe Europes dhe qe prej atehere jane bere hapa te medha ne futjen e trajtimit te dhimbjes ne sistemin shendetesor si specialitet me vete. Viti 2009 eshte viti i dhimbjes se kancerit, ndersa ne te gjithe boten po ndermerret nje fushate per kete dhimbje, si dhe per ate te fibromialgjise.

Aktualisht, institucionet nderkombetare perllogaritin dhimbjen si problemin me te madh si ne aspektin e uljes se performances, ashtu dhe ne ate te invaliditetit. L.Mixha

[Kallmeti & Lek Gjoka]

   
12 këshillat e mjekëve për ata që vuajnë nga pagjumësia.

   
A duhet të flemë njësoj gjatë gjithë jetës sonë?Ne shpenzojmë një kohë të madhe të jetës duke fjetur. Foshnjat flenë praktikisht 24 orë në ditë. Fëmijët e vegjël bëjnë dremitje të vogla. Të rinjtë dhe adoleshentët flenë nga 8-9 orë në natë, ndërsa të rriturit flenë 7-8 orë ose edhe më pak.

Shumë persona më të moshuar kanë nevojë për më pak orë, ndoshta 5 ose 6 dhe gjithashtu kanë tendencën për ta pasur gjumin shumë të lehtë.
Pse të moshuarit flenë më pak?
Personat në moshë të thyer, ndoshta nuk kanë nevojë të flenë shumë ose janë të aftë të flenë po aq sa edhe të rinjtë. Kjo mund t’i dedikohet stilit të jetesës sepse ata flenë më shumë gjatë ditës, për shkak të kohës së lirë. Gjumi i ditës i bën ata të mos flenë natën.

Çfarë është pagjumësia?

Termi pagjumësi i referohet paaftësisë për të fjetur ose për të qëndruar në gjumë për një kohë të gjatë. Kjo mund të shkaktojë lodhje të vazhdueshme dhe ndikon shumë negativisht në jetën tuaj të përditshme. Studimet e fundit kanë treguar se nuk është i pakët numri i personave që vuajnë nga pagjumësia, ata përbëjnë 39% të popullsisë. Stresi, depresioni dhe shqetësimet janë shkaqet kryesore që çojnë në pagjumësi. Sëmundjet e ndryshme janë një tjetër shkak i mundshëm dhe veçanërisht nëse ka dhimbje apo siklet.

Çfarë masash duhet të merrni kur përdorni pilulat?

Ka shumë lloje pilulash që përdoren për të fjetur gjumë. Megjithatë është e rëndësishme që të mos përdoren pilulat për të fjetur. Kjo mund të ndodhë sepse trupi juaj fillon të varet nga mjekimet dhe me kalimin e kohës ju do ta keni të vështirë për të ndaluar së marri tabletat që ju sjellin gjumin. Ndoshta do t’u duhet të merrni shumë dhe gjithmonë edhe më shumë për të arritur efektin e dëshiruar sepse trupi juaj bëhet shumë tolerant. Ato mund t’i lënë ndjenjat tuaja të përgjumura dhe letargjikë në mëngjes.

Këshilla për personat që vuajnë nga pagjumësia:

1. Ushtrimet ju ndihmojnë që të flini, por evitoni ushtrimet e shkurta para se të shkoni në shtrat.

2. Shkruajini shqetësimet tuaja në vend që të filloni t’i risillni ato në mend ndërsa përpiqeni që të flini gjumë.

3. Një dush i ngrohtë para se të shkoni në shtrat do t’u vinte shumë në ndihmë.

4. Konsumimi i alkoolit mund të shqetësojë gjumin tuaj të natës, kështu që një çaj i ngrohtë me kamomil do të ishte një zgjidhje shumë e mirë për të rënë në gjumë.

5. Evitoni konsumimin e pijeve që përmbajnë kafeinë (kafe, kakao dhe koka kola), sidomos natën vonë.

6. Sigurohuni që të jeni shumë rehat në shtrat. Shtrati vetë duhet të jetë i ajrosur dhe i ngrohtë.

7. Në dhomën tuaj krijoni një mjedis të qetë dhe të ngrohtë.

8. Mos shkoni në shtrat derisa të ndiheni të lodhur.

9. Seksi para se të jetë koha për gjumë mund të jetë një mënyrë për të përafruar gjumin tuaj. Meshkujt mund të flenë pas seksit, ndërkohë që femrat mund të mbeten shumë energjike.

10. Lexoni një libër derisa të ndiheni të përgjumur. Nëse nuk jeni në gjendje të flini, çohuni përsëri. Uluni dëgjoni pak muzikë ose vazhdoni të lexoni derisa të kalojë gjysmë ore. Atëherë gjumi me siguri që nuk do “t’u bëjë naze”.

11. Zgjohuni në mëngjes në të njëjtën orë çdo ditë. Vini orën në zile dhe çohuni menjëherë nga shtrati, edhe nëse natën e shkuar keni qëndruar zgjuar deri vonë. Në këtë mënyrë, në fund të ditës ju do të ndiheni më të lodhur dhe do të flini në kohën e duhur. Nëse e bëni këtë gjë për disa ditë të mjaftueshme, do të sistemoni me sukses kohën për gjumë.

12. Për udhëtime të gjata me avion apo ose autobus, do të ishte mirë që të merrni një pilulë për gjumin nëse keni probleme me gjumin. Kjo duhet të jetë një pilulë shumë shpejt e efektshme me një efekt të limituar nga 5-6 orë. Duhet të konsultoheni me mjekun tuaj personal para se të merri medikamentin.

Shumë njerëz kanë gjetur si zgjidhje mjekime barishtore për të fjetur, në vend që të përdorin ilaçe. Ata përdorin agnushe, sanës ose vajra aromatikë, si një mënyrë për t’u qetësuar para se të shkojnë në shtrat. Këto janë më të vështira për t’u provuar nga studimet shkencore, por shihen si një eksperiment personal. Njerëzit mund të gjejnë zgjidhjen e pagjumësisë së tyre duke përdorur mjekimet e lartpërmendura, por duhet të konsultohen me mjekun për shkak të ndonjë efekti anësor
Cilët jane çrregullimet e gjumit?

Çrregullimet e gjumit përfshijnë disomnitë dhe parasomnitë. Në disomnitë, siç janë insomnia (pagjumësia) dhe hipersomnia, simptoma kryesore është çrregullimi i sasisë dhe cilësisë së gjumit të bërë. Në këto kushte trupi juaj do të jetë gjithmonë i lodhur po ashtu edhe sistemi nervor. Në parasomnitë, siç janë tmerrimi në gjumë, urinimi në shtrat dhe të ecurit në gjumë, simptoma kryesore është një ngjarje e pazakonte që çrregullon gjumin. Ky është një çrregullim që në pjesën më të madhe të rasteve prekin fëmijët e vegjël, gjendje e cila mund të zgjasë deri në moshën 15-vjeçare.

Çfare eshte dhe kur shfaqet INSOMNIA?

Kërkesa e madhe për ilaçe gjumi është një simptomë e përhapjes së insomnisë (pamundësisë për të të zënë gjumi). Një vëzhgim tregonte se 6% e burrave dhe 14% e grave raportonin se vuanin nga ky lloj çrregullimi të gjumit. Ka shumë shkaqe dhe lloje të insomnisë. Disa insomniakë i zë gjumi lehtë, por shohin ëndrra sikur janë zgjuar. Si rrjedhojë kur zgjohen, ata ndjehen sikur po përpiqeshin ende që të flinin. Të tjerë e kanë të vështirë që t’i zërë gjumi për shkak të ankthit, frikës, stresit, depresionit ose problemeve të tjera. Drogat gjithashtu çrregullojnë ciklin normal të gjumit. Disa insomniakë vuajnë nga një gjendje e njohur si Apnea e gjumit. Ata i zë gjumi lehtë, por çohen pasi u ndalet frymëmarrja dhe zgjohen duke gulçuar për ajër.

NARKOLEPSIA, gjumi i paparashikuar?

Një formë e hipersomnisë, narkolepsia është një çrregullim i gjumit i karakterizuar nga goditje pa vend të gjumit gjatë ditës. Personin e zë gjumi në mënyrë te paparashikuar gjatë ditës. Përgjithësisht është një gjendje që prek të moshuarit ose të rriturit mbi moshën 45-vjeçare. Personi i prekur nga ky çrregullim bie drejtpërdrejt në gjumin LSHS dhe përderisa kjo etapë lidhet me paralizimin muskulor, përbën një rrezik për individin. Shkaktohet nga një goditje e fortë si emocion i fortë, të qeshurit, befasimi, ndezja seksuale.

Sa ndikon pagjumësia në tru?

Pagjumësia mund të shkaktojë ndalimin e qelizave të reja në tru, sipas sugjerimit të një studimi. Një grup studiuesish zbuloi se pagjumësia ndikon në atë që në gjuhën mjekësore quhet Hipocampus dhe shpjegohet të jetë rajon i trurit që ka të bëjë me krijimin e memories. Studimet e kryera rreth formimit të trurit tregojnë se ato që sjellin efekte në tru janë pikërisht hormonet e stresit. Studimet janë kryer te kafshët duke marrë disa prej tyre dhe duke i lënë 72 orë pa gjumë. Pastaj, janë krahasuar kafshët e lodhura prej gjumit me ato që kanë kryer procesin normal të fjetjes dhe kanë zbuluar se ato që nuk kishin fjetur, kishin një nivel me të rritur të hormoneve të stresit, që quhet ndryshe corticosterone, shoqëruar kjo edhe me rënien e ritmit të prodhimit të qelizave të reja në tru dhe pikërisht në zonën e quajtur hipocampus